دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه تهران جامعه شناسی هنر و ادبیات 2538-5046 16 2 2025 03 15 The Other in the Mirror: Discursive Transformations in the Representation of Afghan Immigrants in Iranian Cinema «دیگری» در آینه: تحول گفتمانی بازنمایی مهاجران افغانستانی در سینمای ایران 109 122 103859 10.22059/jsal.2025.392852.666378 FA حسین میرزائی استادیار گروه مطالعات فرهنگی دانشگاه علامه طباطبائی Journal Article 2023 07 30 This study presents a critical examination of the evolving cinematic representations of Afghan immigrants in Iranian cinema through an interdisciplinary analysis of eight seminal films produced between 1988 and 2018. Employing an innovative methodological framework that combines critical discourse analysis (CDA), cultural semiotics, and visual anthropology, the research maps the dynamic transformations in how Afghan immigrant identities have been constructed, contested, and renegotiated in Iranian film narratives.<br /><br />The investigation reveals three distinct discursive phases in this thirty-year period: The late 1980s-1990s were characterized by narratives of heroic victimization, where Afghan characters were predominantly framed as noble sufferers within the context of Iran-Iraq war narratives. The 2000s witnessed a shift toward discourses of estrangement, marked by the symbolic distancing and "othering" of Afghan identities. Most remarkably, the 2010s saw the emergence of subtle resistance and self-representation, with Afghan characters gradually acquiring narrative agency.<br /><br />The study makes two significant theoretical contributions: First, it introduces the concept of "Internal Diaspora Cinema" to describe the unique position of Afghan immigrants in Iranian cinema as both internal and external Others. Second, it proposes the "Paradoxical Representation Cycle" model, which captures the contradictory dynamics of simultaneous visibility and marginalization in minority representation.<br /><br />Methodologically, this research breaks new ground by synthesizing close textual analysis with ethnographic insights, examining both cinematic texts and their reception contexts. The findings demonstrate that Iranian cinema has served as both a site of cultural hegemony and a platform for counter-discourses, where dominant representations are both reinforced and subverted.<br /><br />These insights carry important implications for cultural policy, suggesting pathways for more equitable media representations that could foster improved intercultural understanding. The study also provides a transferable analytical framework for examining minority representations in other national cinemas facing similar challenges of migration and cultural diversity. این پژوهش با بررسی هشت فیلم شاخص در بازه زمانی 1367 تا 1397، به تحلیل تحول گفتمان بازنمایی مهاجران افغانستانی در سینمای ایران می‌پردازد. رویکرد پژوهش، ترکیبی از تحلیل گفتمان انتقادی، نشانه‌شناسی فرهنگی و مردم‌شناسی تصویری است. هدف اصلی، کشف الگوهای پنهان در بازنمایی مهاجران، سازوکارهای قربانی‌سازی و مقاومت، و تحولات گفتمان «دیگری‌سازی» است. یافته‌ها نشان می‌دهد که بازنمایی مهاجران در سینمای ایران در چرخه‌ای سیال قرار دارد؛ از گفتمان قربانی‌سازی حماسی در دهه‌های 60 و 70، به غریب‌سازی در دهه 80، و سپس ظهور مقاومت خاموش و خودبازنمایی در دهه 90. این پژوهش با ارائه مفهوم «سینمای دیاسپورای درونی» و نظریه «چرخه بازنمایی متناقض»، الگویی نوآورانه برای تحلیل بازنمایی اقلیت‌ها ارائه می‌دهد. نتایج نشان می‌دهد سینما، فضایی برای مقاومت فراهم می‌کند. این مطالعه با ترکیب روش‌های مردم‌شناختی‌و‌‌سینمایی، به درک عمیق‌تری از تحولات گفتمانی و سازوکارهای پنهان قدرت در سینمای ایران می‌پردازد. نتایج پژوهش می‌تواند به سیاست‌گذاران فرهنگی در کاهش کلیشه‌های رسانه‌ای و بهبود روابط بینافرهنگی کمک کند. https://jsal.ut.ac.ir/article_103859_3db3ec72a27d8c7ebcd918e5faca797a.pdf